Kerstavond. Voor veel gezinnen een avond van lichtjes, samenzijn en vaste tradities. Voor Larissa en haar gezin werd het vorig jaar een avond die ze nooit meer zullen vergeten. Een avond waarop ze in hun huis onverwacht plaats maakten voor een kwetsbaar meisje, gewikkeld in een dekentje.
Een gezin waar pleegzorg centraal staat
Larissa is al twintig jaar getrouwd met Frans. Samen hebben ze twee kinderen: Luca (19) en Ninthe (17). Larissa’s moeder woont naast hen, in de aangrenzende twee-onder-een-kapwoning. Pleegzorg speelt al jaren een centrale rol in hun leven. “Het pleegouderschap is eigenlijk de basis van de keuzes die wij maken,” vertelt Larissa. “Het heeft een prominente plek binnen ons gezin.”
Door de jaren heen boden ze meerdere kinderen een thuis. Een pleegdochter die inmiddels volwassen is, een meisje dat na drie jaar weer bij haar moeder woont, een pleegzoon van drie jaar over wie zij pleegoudervoogdij hebben en -sinds kerstavond vorig jaar- ook een jong meisje, van wie het perspectief nog niet duidelijk is.
Van wens naar werkelijkheid
De wens om pleegouder te worden leefde al langer. Na de geboorte van hun tweede kind besloten Larissa en Frans, vanwege haar gezondheid, geen derde zwangerschap aan te gaan. Pleegzorg kwam steeds vaker ter sprake, maar werd pas echt concreet toen ze via hun netwerk tijdelijk de zorg kregen voor een tienermeisje. “Wat we haar vooral konden bieden was rust, stabiliteit en veiligheid,” zegt Larissa. “Ze kon zich eindelijk focussen op school. Dat ze haar schooljaar positief kon afsluiten, vonden we heel bijzonder om te zien.”
De kerstavond die alles veranderde
De dag van de plaatsing begon heel gewoon. Larissa was bezig met de laatste kerstboodschappen, cadeautjes inpakken en koffie drinken bij haar moeder. Net toen ze naar huis wilde om het kerstdiner voor te bereiden, ging haar telefoon.
Mijn hart zei direct: dit meisje is hier meer dan welkom.
Het was rond half vier ’s middags. Na een korte uitleg over de situatie moest er snel een beslissing genomen worden. Larissa overlegde met haar man en de kinderen en belde terug: ja, ze wilden dit meisje opvangen. Daarna ging alles in een stroomversnelling. Luiers, flesjes, spullen in huis halen. Ondertussen probeerde het gezin de geplande kerstavond alsnog rustig samen door te brengen: lekker eten en een kerstfilm kijken.
Wachten in spanning
De verwachting was dat het meisje rond acht uur ’s avonds zou komen. Dat werd later. En later. Uiteindelijk arriveerde ze pas om half één ’s nachts, op eerste kerstdag. “De hele avond zaten we in spanning,” vertelt Larissa. “Onze dochter ging alvast naar bed, maar kon niet slapen en kwam weer naar beneden. Onze zoon voelde zich verantwoordelijk en regelde zelfs via Marktplaats een bedje, dat hij de volgende dag mocht ophalen.”
Een kwetsbaar begin
Toen het meisje eindelijk werd gebracht, zagen ze een klein, kwetsbaar kind. Bang, stil, gewikkeld in een dekentje tegen de kou. Na een korte overdracht vertrok de jeugdbeschermer en bleef het gezin achter. “Toen moesten wij even landen met elkaar,” zegt Larissa. “Met een onbekend kindje, dat niet sprak en waarvan we niet wisten wat haar gewoontes waren.”
De kracht van omzien naar elkaar
Praktisch gezien ontbrak er nog van alles. “Ik heb mijn achterbuurvrouw geappt met de vraag of zij misschien nog kleding had van haar dochter,” vertelt Larissa. “Op eerste kerstdag, nog geen uur later, stond ze met een grote shopper vol kleding én een autostoel aan de deur.”
De buurvrouw had haar vriendinnengroep ingeschakeld om mee te denken en te helpen. “Dat soort hulp, uit onverwachte hoek, raakt me altijd,” zegt Larissa. “Het laat zien dat je het niet alleen hoeft te doen.”
Een plaatsing is nooit ‘magisch’, al gebeurt het op kerstavond. Het betekent altijd verdriet, voor het kind en voor de ouders.
De rauwe realiteit na kerst
De dagen na de plaatsing waren intens. Communiceren was lastig; het meisje sprak niet, ze maakte zelfs geen enkel geluid. Eten en drinken weigerde ze volledig. Pas op dag drie nam ze een paar slokjes Optimel. “Mijn hart maakte echt een sprongetje,” herinnert Larissa zich.
Pleegzorg blijkt dan allesbehalve romantisch. Boosheid, verdriet en onmacht horen erbij, ook richting pleegouders. “We proberen dat niet persoonlijk te nemen,” zegt Larissa. “Maar we zijn ook gewoon mensen. Het raakt ons wel.”
Kleine stappen, grote betekenis
Langzaam maar zeker kwam er verandering. Het meisje ontwikkelde zich stap voor stap. Waar ze eerst geen contact maakte, niet speelde en alles gelaten over zich heen liet komen, durft ze nu steeds meer. Alhoewel ze alleen nog neuriet, pakt ze Larissa’s hand om te laten zien wat ze nodig heeft. Ze speelt. Ze onderzoekt haar omgeving. En onlangs ontdekte ze ineens de twee honden van het gezin, die al die tijd onzichtbaar voor haar leken. Een van de meest ontroerende momenten? “Ze zocht zelf troost bij ons. Voor het eerst kwam ze op schoot zitten tijdens een huilbui.”
Samen dragen, samen groeien
Elke plaatsing verandert de dynamiek in het gezin. Ook deze. Het meisje vraagt veel geborgenheid, aandacht en liefde. Dat vraagt soms aanpassing van iedereen. “Maar ze heeft ieders hart gestolen,” zegt Larissa. “Iedereen is betrokken bij haar.”
Liefde leren ontvangen
Voor Larissa en haar gezin is pleegzorg geen tijdelijke rol, maar een levenshouding. Hun intentie is helder: zorgen zolang het nodig is, een stabiele basis bieden en kinderen blijven betrekken bij hun gezinsleven. Ook als ze ouder worden of weer terug naar hun eigen thuis gaan. Haar boodschap aan mensen die twijfelen over pleegzorg is eerlijk én hoopvol: “Pleegzorg kan ingewikkeld en moeilijk zijn. Maar het brengt ook ongelooflijk veel mooie momenten. Ieder kind verdient liefde, warmte en een veilige basis om op te groeien.” En zoals haar dochter het zo treffend verwoordde:
Liefde leren geven is voor pleegkinderen makkelijker dan liefde leren ontvangen.